ДЗЕДАВІЦА

ПАДАРОЖНЫ (БОЖЫ) ЧАЛАВЕК
Меню сайту
Форма уваходу
Пошук
Сябры сайту
  • Официальный блог
  • Сообщество uCoz
  • FAQ по системе
  • Инструкции для uCoz
  • Статыстыка

    Анлайн усяго: 1
    Гасцей: 1
    Карыстальнікаў: 0

    ПАДАРОЖНЫ (БОЖЫ) ЧАЛАВЕК

    У светаўспрыманнi беларусаў з’яўляўся медыятарам, вестуном «iншасвету», цесна звязаным з iдэяй дарогi як шляху ў свет памерлых; надзяляўся мудрасцю i магiчнымi здольнасцямi (знахарства, варажба).

    Сувязь са светам памерлых выяўляецца ў абавязковым надзяленнi С. рэшткамi памiнальнай вячэры (Дзяды, Радаўнiца) i перакананнем, што дар, зроблены С., — лепшы сродак перадаць што–небудзь нябожчыку.

    Людзi звярталiся да С. з просьбай памянуць крэўных, памалiцца за ўраджай, прыплод скацiны, здароўе сям’i, на пакаранне «злоснiкаў» дому; каб у сне не з’яўлялiся нябожчыкi, С. давалi крыху солi.

    Сувязь жабракоў з «iншасветам» падкрэслiвалася iх «крывiзной» (частковая цi поўная слепата, калецтва), суаднесенасцю iх з «памежнымi» кропкамi прасторы: яны спяваюць пад вакном (узгадай калядоўнікаў, валачобнiкаў), частуюць iх не за сталом, а ля парога.

    У той жа час С. (падарожныя) успрымалiся i як носьбiты долi. Лiчылася, што калi падчас нараджэння дзiцяцi ў хату завiтае С., — дзiця будзе шчаслiвае. Прычым узнаўленне гэтай старцавай долi (а праз яго долi ўсiх Дзядоў) было абавязковым штогод.

    Так, на пачатку сяўбы гаспадар гукаў: «Радзi, Божа, i на старцаву долю!» Характэрна, што адорванне С. успрымалася не як дар - мовы пачастунак, а як плата за зробленую працу (своеасаблiвае ахвяраванне): «гукаюць яны муское, усё добрае яны знаюць, малайцоў i маладзiц яны навучаюць».

    Нягледзячы на тое, што С. лiчылiся «божымi людзьмi», яны, паводле сведчання Нiкiфароўскага, пазбягалi царквы i споведзi. Непавага да С., абраза на яго адрас маглi выклiкаць разнастайныя бедствы i нястачы (пажар, няўрод, мор скацiны), што ўспрымалася як «кара божая».

    Паказальна, што, ходзячы па зямлi, Бог, паводле беларускiх павер’яў, сам набывае вобраз С. С. былi захавальнiкамi i асобных фальклорных жанраў, перш за ўсё духоўных вершаў.

    Гл. таксама павер’е: «каб каровы вялiся, у Мiколу пяклi курачкi: адзiн бацюшку, другi — жабракам, трэцi — сабе бралi».

    Крыніца: http://rv-blr.com/dictonary/view/5533




    Copyright MyCorp © 2019
    Конструктор сайтов - uCoz